Landnámskona Bolungavíkur, Þuríður sundafyllir, átti áður heima á Hálogalandi í Noregi. Hún var skörungur mikill og kunni vel að leysa vanda annara. Þjóðtrúin segir hana hafa verið völvu eða seiðakonu, sem þó beitti þekkingu sinni einkum öðrum til góðs.

Landnámabók, sem segir frá landnámi hennar, greini frá þeirri sögn um fjölkynngi Þuríðar að:
Eitthvert ár þraut afla á fiskislóðum heimabyggðar hennar. Sneyddist þá svo um föng öll, að hallæri varð um Hálogaland. Þá settist Þuríður á seiðhjall sinn og efldi seið. Tókst henni svo, að öll sund fylltust af fiski. Með þessu forðaði hún byggðarlagi sínu frá hörmungum yfirvofandi hungursneyðar.
Af þessu fékk Þuríður viðurnefni sitt “sundafyllir”.

Ekki er vitað hvað valdið hefur, en svo fór að ...

Það er fagurt veður, sólbjartur sumardagur. Fjallagolan er svo hæg, að hún ýrir ekki hafflötinn. Aðeins hér og þar sjást gárar eða dökkir blettir. Víkin milli hinna háu, sæbröttu fjalla, er böðuð í sól. Sandurinn fyrir víkurbotninum morar af fugli. Ós mikill fellur til sjávar úr vatninu í dalnum. En frá vatninu breiðist grasslétta mikil og fögur, vaxin háu dimmgrænu kjarngresi, og nær fram að háum malarkambi við ströndina. Sléttu þessa hina fögru hafa fuglar ræktað um aldaraðir. Undir háu fjalli í miðri víkinni, þar sem örninn býr, konungur fjallanna, rís úr umhverfinu hár og ummálsmikill hóll, lyngi vaxinn. Þar gengur dalur til vesturs. Eftir dal þessum rennur á. Sjór fellur upp í ána með flóðum og myndar þar stöðuvatn, sem svo fjarar er sjór lækkar. Vogur skerst inn, utan við hólinn mikla. Utar taka við lynggróin holt og ...

Lítið er nú vitað um Völu-Stein, son Þuríðar. Þó voru uppi þrálátar sagnir um það, að hann hefði fyrstu reist byggð á Hóli, sem þá var Lynghóll kallaður.

Jóhann Jóhannsson á Hanhóli, afabróðir minn, sagði mér að til mundi hafa verið saga nokkur af Völu-Steini. Kvaðst hann hafa heyrt föður sinn, Jóhann eldri, segja frá því, að hann hefði á yngri árum séð brot eða rifrildi úr einhverri sögu, þar sem Völu-Steini hafi verið lýst nokkuð ýtarlega. Taldi hann ekki ólíklegt að brot þetta hefði verið úr skráðri sögu af Völu-Steini, sem svo hafi glastast eins og flestar sögur og þættir hinna fornu Íslendinga, sem hlotið munu hafa þau örlög. Ég mun nú til gamans setja þessa lýsingu hér, eftir því sem Jóhann minnti að faðir sinn hefði sagt hana.

Völu-Steinn var maður ...